Cái Chết Của Ba Người Lính Ngự Lâm

Alexandre Dumas-Cha và Cái chết của Ba người lính ngự lâm

Đối với độc giả Pháp, có một câu nói hài hước: "Ba chàng ngự lâm… mà là bốn". Điều này xuất phát từ việc Aramis, Athos, Porthos và d’Artagnan đều là lính ngự lâm, chỉ có điều d’Artagnan sau này mới gia nhập vào bộ ba ban đầu. Trong hai bộ truyện sau: Hai mươi năm sau và Tử tước de Bragelonne, những cuộc phiêu lưu của bốn nhân vật này tiếp tục diễn ra, đưa các họ vào những biến cố lịch sử nổi bật ở Pháp và Anh vào thế kỷ XVII, thu hút sự yêu mến từ độc giả cũng không khác gì thời họ còn trẻ trung. Alexandre Dumas đã nhận được sự quan tâm từ phía các nhà phê bình văn học với các kịch bản của mình, còn đối với bạn đọc bình thường thì ông được hoan nghênh vì những tiểu thuyết lịch sử đầy hấp dẫn, loại hình mang tính "giải trí cho số đông". Nhiều người vẫn nhớ câu trả lời thú vị của ông trước những chỉ trích: “A. Dumas đã tạo ra những đứa con hoang dã mạnh mẽ hơn những đứa con thực sự của lịch sử: 'Lịch sử là gì? Đó chỉ là cái đinh để tôi treo các bức họa của tôi thôi'."

Trong Hai mươi năm sau, bốn chàng lính ngự lâm được tác giả tiếp tục tham gia vào các sự kiện quan trọng ở nước Pháp dưới thời Nhiếp chính do Hoàng thái hậu Anne d'Autriche và Tể tướng Hồng y Mazarin lãnh đạo, cũng như trong giai đoạn hình thành nền cộng hòa ở Anh. Tại Pháp, Louis XIV lúc này còn nhỏ. Tể tướng Mazarin đang phải đối mặt với Nghị viện cùng các quý tộc nổi dậy trong cuộc loạn Fronde (1648-1653), hướng đến việc củng cố quyền lực vương quyền, sẽ đạt đến đỉnh điểm khi Louis XIV nắm quyền. Còn tại Anh, Oliver Cromwell đã tiêu diệt quân đội của vua Charles I và bắt ông phải hầu tòa.

Trên nền tảng những biến động chính trị này, Dumas cho bốn chàng ngự lâm của chúng ta thỏa sức tung hoành. D’Artagnan vẫn phục vụ trong quân ngự lâm, Porthos giờ đây đã trở thành bá tước du Vallon, Athos mang tước hiệu bá tước de la Fère, còn Aramis đảm nhiệm chức giám mục. Hai người đầu phục vụ cho Mazarin, trong khi hai người sau tham gia vào các cuộc nổi loạn của giáo chủ de Retz, công tước de Beaufort và phu nhân Longueville. Mặc dù vậy, tình bạn giữa bốn người vẫn vững bền. Họ đã gặp nhau tại nước Anh, nơi mà nỗ lực cứu Charles I không thành công, nhưng lại có cơ hội để trả thù cho một kẻ thù cũ, con của Milady đã từng bị giết trong Ba người lính ngự lâm.

Trong Cái chết của ba người lính ngự lâm, bối cảnh diễn ra tại nước Pháp dưới triều đại thanh niên của Louis XIV, Hồng y Mazarin và các nhân vật nổi bật như Fouquet, Colbert. Chúng ta còn chứng kiến tình hình chính trị hỗn loạn ở Anh dưới thời hậu Cromwell, nơi D’Artagnan và Athos được giao vai trò chính trong việc giúp Charles II trở lại ngai vàng. Aramis thậm chí còn tham gia vào những mưu đồ chính trị trong triều đình và khiến Louis XIV bị nhốt vào ngục Bastille một cách khổ sở.

Trong tác phẩm Cái chết của ba người lính ngự lâm, các vị vua dần trở nên như những nhân vật tầm thường, bất lực; họ đau khổ than thở, còn Hồng y Mazarin vẫn bủn xỉn và keo kiệt đến mức buồn cười - còn hơn cả sự thật. Một cựu ngự lâm quân sau khi trở thành giám mục đã bày mưu tính kế nhằm chiếm đoạt quyền lực cho riêng mình.

Khi đọc Cái chết của ba người lính ngự lâm - giống như với các tiểu thuyết lịch sử khác của Dumas, chúng ta bị cuốn hút bởi các cuộc hội thoại sống động, mang tính châm biếm, cùng với những tình huống có vẻ phi lý nhưng lại phản ánh được hiện thực từ những con người có địa vị thấp nhưng tầm vóc cao. Tất cả những điều này khiến chúng ta như được bước chân vào lịch sử, khi có Dumas đồng hành, mang tới sức sống tràn ngập và tâm hồn vui vẻ đã làm vui lòng hàng triệu độc giả trên toàn thế giới suốt hơn một thế kỷ rưỡi qua.